Droga do szkoły muzycznej: Kto może do niej dołączyć?

Marzenie o nauce gry na instrumencie, rozwijaniu swojego głosu, czy po prostu zgłębianiu tajników muzyki, jest wspólnym mianownikiem wielu młodych ludzi. Państwowa Szkoła Muzyczna im. Fryderyka Chopina w Nowym Sączu oferuje ścieżki edukacyjne zarówno dla początkujących, jak i dla tych, którzy pragną doskonalić swoje umiejętności na poziomie zaawansowanym. Proces rekrutacji, choć szczegółowy, jest jasny i dostępny dla każdego, kto spełnia określone kryteria. Zastanawiasz się, kto ma szansę dołączyć do grona jej uczniów? Przyjrzyjmy się bliżej warunkom przyjęcia do tej prestiżowej placówki.

Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia: Pierwsze kroki w świecie dźwięków

Szkoła muzyczna I stopnia to idealne miejsce dla tych, którzy stawiają swoje pierwsze kroki w formalnej edukacji muzycznej. Oferuje ona dwa cykle kształcenia, dostosowane do wieku i rozwoju kandydatów.

Dla najmłodszych talentów: Cykl 6-letni

Ten cykl jest przeznaczony dla dzieci, które w danym roku kalendarzowym kończą co najmniej 7 lat. Istnieje jednak furtka dla jeszcze młodszych adeptów muzyki: sześciolatki również mogą ubiegać się o przyjęcie, pod warunkiem, że korzystały z wychowania przedszkolnego w roku szkolnym poprzedzającym rok rozpoczęcia nauki w szkole podstawowej, lub posiadają opinię o możliwości rozpoczęcia nauki w szkole podstawowej, wydaną przez publiczną lub niepubliczną poradnię psychologiczno-pedagogiczną. Jest to zabezpieczenie, aby młodsze dzieci były gotowe na wyzwania związane z nauką w szkole muzycznej, zarówno pod względem dojrzałości emocjonalnej, jak i zdolności koncentracji.

Dla starszych odkrywców: Cykl 4-letni

Jeśli kandydat w danym roku kalendarzowym kończy co najmniej 8 lat, ale nie więcej niż 16 lat, może ubiegać się o przyjęcie do klasy I szkoły muzycznej I stopnia w cyklu czteroletnim. Ten cykl jest idealny dla nieco starszych dzieci i młodzieży, którzy być może odkryli swoją pasję muzyczną nieco później lub chcą ją pogłębić w bardziej intensywnym tempie.

Klucz do drzwi: Komisja Badania Uzdolnień

Niezależnie od wybranego cyklu, wszyscy kandydaci ubiegający się o przyjęcie do PSM I stopnia muszą najpierw zgłosić się na Komisję Badania Uzdolnień. Celem tej komisji jest wstępne badanie uzdolnienia muzycznych kandydatów. To nie jest typowy egzamin, lecz ocena potencjału, słuchu muzycznego, poczucia rytmu i wrażliwości na dźwięk. Jest to kluczowy etap, który pozwala szkole zidentyfikować najbardziej obiecujące talenty. Komisja pracowała w środy, w wyznaczonych terminach od marca do maja (np. 15.03, 22.03, 29.03, 5.04, 12.04, 19.04, 26.04, 10.05 w godzinach 16.00-18.00).

Egzamin przydatności i Test Gordona

Uczniowie, którzy pozytywnie przejdą wstępne badanie uzdolnień, zostają skierowani na przesłuchanie – badanie przydatności do kształcenia w szkole I stopnia. To już bardziej formalne sprawdzenie umiejętności i predyspozycji. Dodatkowo, w procesie rekrutacji wykorzystywany jest Test Gordona, który zazwyczaj ocenia zdolności słuchowe, takie jak pamięć melodyczna i rytmiczna, percepcja tonalna i rytmiczna. W 2023 roku badanie przydatności odbyło się 6 czerwca, a Test Gordona w dniach 5 i 6 czerwca. Dokładny harmonogram tych przesłuchań jest zawsze dostępny na tablicy ogłoszeń w szkole.

Niezbędne dokumenty – co musisz przygotować?

Aby proces rekrutacji przebiegł sprawnie, należy przygotować komplet dokumenty: podanie o przyjęcie do szkoły, kwestionariusz osobowy oraz zaświadczenie od lekarza rodzinnego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do podjęcia kształcenia w szkole muzycznej. W przypadku wyboru instrumentów dętych, zaświadczenie to musi dodatkowo zawierać wyraźne sformułowanie „na instrumentach dętych”, co podkreśla specyficzne wymagania zdrowotne dla tego typu instrumentów (np. związane z układem oddechowym). Komplet dokumentów należy złożyć w sekretariacie szkoły do wyznaczonego terminu (np. do 19.05.2023 r.).

Państwowa Szkoła Muzyczna II stopnia: Rozwój i specjalizacja

Szkoła muzyczna II stopnia to etap dla tych, którzy pragną pogłębić swoją wiedzę i umiejętności muzyczne, często z myślą o karierze zawodowej w muzyce. Jest to naturalna kontynuacja nauki po ukończeniu szkoły I stopnia, choć nie jest to jedyna droga.

Dla kogo jest II stopień?

Kandydat ubiegający się o przyjęcie do klasy I szkoły muzycznej II stopnia musi w danym roku kalendarzowym kończyć co najmniej 10 lat i nie więcej niż 23 lata. Kluczowym wymogiem jest także ukończenie szkoły muzycznej I stopnia, przy czym preferowani są kandydaci, którzy ukończyli I stopień w roku szkolnym bezpośrednio poprzedzającym rok, na który ubiegają się o przyjęcie. To zapewnia ciągłość edukacji i odpowiedni poziom przygotowania.

Proces rekrutacji – egzaminy wstępne

Przyjęcie do szkoły II stopnia odbywa się na podstawie szczegółowych egzaminy wstępnych, które oceniają zarówno wiedzę teoretyczną, jak i umiejętności praktyczny gry lub śpiewu.

Egzamin z kształcenia słuchu i ogólnej wiedzy muzycznej

Ten egzamin sprawdza zakres wiedzy objętej podstawą programową kształcenia w szkole muzycznej I stopnia. Może być przeprowadzany w formie ustnej, pisemnej lub mieszanej. Obejmuje takie zagadnienia jak rozpoznawanie interwałów, akordów, śpiewanie z nut, dyktanda muzyczne oraz ogólna wiedza o teorii muzyki, historii i formach muzycznych. W 2023 roku egzaminy te odbyły się 26 i 29 maja.

Egzamin praktyczny z przygotowanych utworów muzycznych

To serce procesu rekrutacyjnego na II stopień. Kandydaci prezentują przygotowane przez siebie utwory muzyczne, demonstrując swoje umiejętności techniczne, muzykalność i dojrzałość artystyczną. W 2023 roku egzaminy te miały miejsce 30 maja. Harmonogram wszystkich egzaminów jest zawsze dostępny na tablicy ogłoszeń w szkole.

Wydział Instrumentalny: Szczegółowe wymagania

Wymagania dla kandydatów na Wydział Instrumentalny są bardzo szczegółowe i różnią się w zależności od sekcji instrumentów:

Sekcja instrumentów klawiszowych (np. fortepian)

• Gamy: W odległości oktawy (ruch równoległy i rozbieżny przez 4 oktawy), w odległości tercji, seksty i decymy (ruch równoległy przez 4 oktawy), gama chromatyczna (przez 4 oktawy w ruchu równoległym i rozbieżnym).
• Pasaże: Toniczny (przez 4 oktawy w ruchu równoległym i rozbieżnym), dominantowy, septymowy (przez trzy oktawy w ruchu równoległym), zmniejszony septymowy (przez trzy oktawy w ruchu równoległym).
• Utwór polifoniczny: np. inwencje lub fugi Bacha.
• Jedna część sonatiny lub sonaty: np. utwory klasyczne.
• Etiuda: Mająca na celu zademonstrowanie techniki.
• Utwór dowolny: Prezentujący wszechstronność kandydata.
• Czytanie a vista: Umiejętność zagrania utworu z nuty bez wcześniejszego przygotowania.

Czas trwania prezentacji nie może przekroczyć 20 minut.

Sekcja instrumentów smyczkowych (gitara, skrzypce, altówka, wiolonczela, kontrabas)

• Gitara: Gama, pasaże, rytmizacja (apoyando, tirando), program dowolny do 7 minut.
• Skrzypce, altówka, wiolonczela, kontrabas: Gama, pasaże, dwudźwięki, etiuda, utwór z towarzyszeniem fortepianu.

Czas trwania prezentacji nie może przekroczyć 20 minut.

Sekcja instrumentów dętych (drewniane i blaszane)

Dla fletu, oboju, klarnetu, saksofonu, fagotu, rogu, trąbki, puzonu, tuby:

• Gamy: Durowa (legato i non legato, w obrębie opanowanej skali), molowa harmoniczna (legato i non legato, w obrębie opanowanej skali).
• Trójdźwięk toniczny: Legato i non legato, w obrębie opanowanej skali.
• Tercje lub inne interwały: Legato.
• Etiuda: Zróżnicowana rytmicznie i artykulacyjnie.
• Dwie kontrastowe części koncertu lub sonaty: Z towarzyszeniem fortepianu, grane z pamięci.
• Utwór dowolny lub fragment suity, wariacji.

Perkusja

• Gamy: Dur, moll (dowolnie wybrane, powyżej 2 znaków chromatycznych).
• Pasaże: Dowolnie wybrane.
• Skala chromatyczna.
• Werbel: Etiuda marszowa w technice rudymentarnej oraz etiuda o charakterze koncertowym/orkiestrowym, rudimenty.
• Utwór idiofonowy z akompaniamentem.
• Utwór w technice czteropałkowej na wibrafon lub marimbę.
• Kotły: Etiuda na 2-4 kotły.
• Zestaw jazzowy: Utwór solo lub etiuda. Kandydat może być poproszony o zagranie improwizowanego sola (np. 32 takty oparte na swingu) lub wybranych rytmów tanecznych.
• Czytanie nut a vista na instrumentach perkusyjnych.

Kandydat może być poproszony o grę z metronomem. Na egzamin należy stawić się z własnym kompletem pałek oraz nutami wykonywanych utworów. Czas prezentacji nie powinien przekroczyć 20 minut.

Akordeon

• Utwór polifoniczny lub dawnych mistrzów.
• Utwór cykliczny.
• Utwór dowolny.
• Etiuda.

Program musi być przygotowany na pamięć.

Wymagania z kształcenia słuchu dla kandydatów do klasy I PSM II stopnia Wydział Instrumentalny

Ten obszar jest kluczowy dla rozwoju muzykalności i obejmuje zarówno ćwiczenia praktyczne, jak i wiedzę teoretyczną.

• Ćwiczenia słuchowe praktyczne: Śpiewanie a vista ćwiczeń 1-głosowych w tonacjach do 5 znaków, śpiewanie gam dur i moll (naturalnych, harmonicznych, doryckich, melodycznych), śpiewanie i rozpoznawanie interwałów (do oktawy i ponadoktawowych), śpiewanie i rozpoznawanie trójdźwięków (dur, moll, zmniejszony w postaci zasadniczej i przewrotach; zwiększony w postaci zasadniczej), dominanta septymowa (w postaci zasadniczej i przewrotach - rozpoznawanie i śpiewanie z rozwiązaniem na tonikę), realizacja a vista ćwiczeń rytmicznych 1-głosowych, powtarzanie głosem prostych zwrotów melodyczno-rytmicznych (ćwiczenie pamięciowe).
• Teoria: Gamy dur i moll w odmianach do 5 znaków, budowa dominanty septymowej w tonacjach do 5 znaków z rozwiązaniem na tonikę, trójdźwięki triady w tonacjach dur i moll do 5 znaków, grupowanie wartości rytmicznych w taktach.

Wymagane dokumenty dla Wydziału Instrumentalnego

Podobnie jak w przypadku I stopnia, należy złożyć komplet dokumenty w sekretariacie szkoły do wyznaczonego terminu (np. 19.05.2023 r.). Są to:

• Podanie o przyjęcie do szkoły.
• Kwestionariusz osobowy.
• Zaświadczenie od lekarza zawierające orzeczenie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do podjęcia praktycznej nauki zawodu, wydane zgodnie z przepisami.
• Świadectwo ukończenia szkoły muzycznej I stopnia (kopia potwierdzona za zgodność z oryginałem).

Wydział Wokalny: Głos jako instrument

Dla tych, których instrumentem jest własny głos, Państwowa Szkoła Muzyczna II stopnia oferuje Wydział Wokalny, umożliwiający specjalizacja w sztuce śpiewu.

Dla kogo jest Wydział Wokalny?

Kandydat ubiegający się o przyjęcie do klasy I szkoły muzycznej II stopnia na Wydziale Wokalnym musi w danym roku kalendarzowym kończyć co najmniej 16 lat i nie więcej niż 23 lata. Wyższy próg wiekowy wynika z faktu, że aparat głosowy w tym wieku jest zazwyczaj już ukształtowany i gotowy na intensywne ćwiczenia i rozwój.

Proces rekrutacji – egzaminy wstępne

Przyjęcie na Wydział Wokalny również opiera się na egzaminach wstępnych:

• Egzamin z kształcenia słuchu i ogólnej wiedzy muzycznej: Zakres objęty podstawą programową dla szkoły muzycznej I stopnia, przeprowadzany w formie ustnej, pisemnej lub mieszanej.
• Egzamin praktyczny z przygotowanych przez kandydata utworów muzycznych: Kandydaci prezentują utwory wokalne, które świadczą o ich umiejętnościach wokalnych, interpretacyjnych i muzykalności.

W 2023 roku termin egzaminu na Wydział Wokalny to 30 maja. Harmonogram, podobnie jak w przypadku Wydziału Instrumentalnego, jest dostępny na tablicy ogłoszeń w szkole.

Wymagane dokumenty dla Wydziału Wokalnego

Komplet dokumenty dla kandydatów na Wydział Wokalny obejmuje:

• Podanie o przyjęcie do szkoły.
• Kwestionariusz osobowy.
• Niezwykle ważne zaświadczenie od lekarza audiologa lub foniatry o braku przeciwwskazań do kształcenia głosu kandydata. Jest to kluczowy dokument, zapewniający bezpieczeństwo i prawidłowy rozwój głosu ucznia.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Czy muszę mieć doświadczenie muzyczne, żeby dostać się do PSM I stopnia?

Niekoniecznie. Do PSM I stopnia można przyjść bez wcześniejszego doświadczenia. Komisja Badania Uzdolnień ocenia przede wszystkim potencjał i predyspozycje muzyczne, takie jak słuch, poczucie rytmu i wrażliwość na dźwięk, a nie konkretne umiejętności gry na instrumencie. Oczywiście, wcześniejszy kontakt z muzyką może być pomocny, ale nie jest obligatoryjny.

Jak długo trwa nauka w Państwowej Szkole Muzycznej?

Nauka w PSM I stopnia trwa 6 lat (dla młodszych dzieci) lub 4 lata (dla starszych). W przypadku PSM II stopnia cykl kształcenia zależy od specjalności, ale zazwyczaj trwa 6 lat, przygotowując do dalszej nauki na uczelniach wyższych.

Co to jest „czytanie a vista”?

„Czytanie a vista” to umiejętność zagrania lub zaśpiewania utworu muzycznego bezpośrednio z nut, bez wcześniejszego przygotowania czy ćwiczenia. Jest to kluczowa umiejętność dla każdego muzyka, świadcząca o dobrym opanowaniu teorii muzyki i płynności w interpretacji zapisu nutowego. Jest to często element egzaminów wstępnych na wyższe stopnie kształcenia.

Dlaczego potrzebne jest zaświadczenie lekarskie?

Zaświadczenie lekarskie jest wymagane, aby upewnić się, że kandydat nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do podjęcia nauki gry na instrumencie lub śpiewu. Gra na niektórych instrumentach (np. dętych) czy intensywne kształcenie głosu wymagają odpowiedniego stanu zdrowia, zwłaszcza układu oddechowego czy fonacyjnego. Zapewnia to bezpieczeństwo i komfort nauki dla ucznia.

Podsumowanie

Droga do Państwowej Szkoły Muzycznej im. Fryderyka Chopina w Nowym Sączu jest otwarta dla każdego, kto posiada pasję i uzdolnienia muzyczne. Niezależnie od tego, czy stawiasz pierwsze kroki w świecie dźwięków, czy pragniesz doskonalić swoje umiejętności na poziomie profesjonalnym, szkoła oferuje odpowiednie ścieżki edukacyjne. Kluczem do sukcesu jest odpowiednie przygotowanie do egzaminów wstępnych, a także skompletowanie wszystkich wymaganych dokumenty. Pamiętaj, że każdy wielki muzyk zaczynał od pierwszych nut – być może to właśnie Ty jesteś kolejnym talentem, który zajaśnieje na muzycznej scenie!

Zainteresował Cię artykuł Droga do szkoły muzycznej: Kto może do niej dołączyć?? Zajrzyj też do kategorii Edukacja, znajdziesz tam więcej podobnych treści!