16/11/2007
Droga Ósmoklasistko! Drogi Ósmoklasisto! Z pewnością słyszeliście już o IB, a dokładniej o International Baccalaureate Diploma Programme, czyli o programie Matury Międzynarodowej, który od lat cieszy się uznaniem na całym świecie. To wyjątkowa ścieżka edukacyjna, która otwiera drzwi do najbardziej prestiżowych uczelni i przygotowuje młodych ludzi do życia w globalnym społeczeństwie. Warto przyjrzeć się bliżej temu programowi, poznać jego założenia, korzyści, a także rozwiać wszelkie wątpliwości, które mogą pojawić się w związku z tak innowacyjnym podejściem do nauki. Program IB to nie tylko sucha wiedza, to przede wszystkim rozwój osobisty, krytyczne myślenie i praktyczne doświadczenie. W leszczyńskim „Koperniku” program ten jest realizowany z powodzeniem od 12 lat, dając uczniom szansę na naukę na światowym poziomie, w taki sam sposób jak w szkołach IB w Sydney, Tokio czy Londynie.
Czym jest klasa Pre-IB? Twoje przygotowanie do międzynarodowej przygody
Zanim zanurzycie się w świat Matury Międzynarodowej, warto zrozumieć rolę klasy Pre-IB. Jest to kluczowy etap przygotowawczy, który ma za zadanie płynnie wprowadzić Was w wymagania i metodykę nauczania programu IB. W Polsce program Matury Międzynarodowej realizowany jest w dwóch ostatnich klasach liceum, a poprzedza go właśnie nauka w klasie Pre-IB.
W klasach pierwszej i drugiej liceum, znanych jako Pre-IB, nauka oparta jest na polskim programie nauczania, często wzbogaconym o autorskie programy szkół. Kluczowym elementem tego etapu jest stopniowe wprowadzanie zajęć prowadzonych w języku angielskim. Nie musicie mieć perfekcyjnego angielskiego od samego początku! Pierwsze dwa lata w klasie Pre-IB to intensywna nauka języka angielskiego, mająca na celu jego doskonalenie. Dzięki temu będziecie mogli swobodnie porozumiewać się w mowie i piśmie, co jest niezbędne do pełnego uczestnictwa w programie IB, gdzie wszystkie lekcje prowadzone są wyłącznie w tym języku. To idealna okazja, by bez stresu oswoić się z terminologią i płynnością, która będzie wymagana na wyższym etapie edukacji. Celem jest zbudowanie solidnych podstaw językowych, które pozwolą Wam czerpać maksimum korzyści z nauki w programie IB.
Matura Międzynarodowa (IBDP) – Nowoczesne Podejście do Edukacji
International Baccalaureate Diploma Programme (IBDP) to program nauczania, który diametralnie różni się od tradycyjnego polskiego programu szkoły średniej. Jego filozofia opiera się na nauce przez doświadczenie, kreatywności i rozwijaniu samodzielności. Program IB to nie tylko zdobywanie wiedzy, ale także rozwijanie umiejętności niezbędnych w XXI wieku, takich jak krytyczne myślenie, rozwiązywanie problemów, komunikacja i współpraca.
W ramach programu IB, przez dwa lata (zazwyczaj w klasach trzeciej i czwartej liceum), uczeń wybiera i uczy się wyłącznie przedmiotów egzaminacyjnych. Matura zdawana jest praktycznie przez cały okres trwania programu – nie tylko podczas zajęć szkolnych, ale także poprzez projekty, eseje i prace badawcze realizowane w domu. Cały proces jest skoncentrowany na głębokim zrozumieniu materiału, a nie tylko na zapamiętywaniu faktów.
Struktura Programu IBDP
Uczeń wybiera 6 przedmiotów, które studiuje przez dwa lata. Wybór ten jest precyzyjnie określony, aby zapewnić harmonijny i wszechstronny rozwój ucznia. Z 6 wybranych przedmiotów:
- Trzy przedmioty muszą być nauczane na poziomie rozszerzonym (HL – Higher Level), co oznacza intensywniejszą naukę w wymiarze 6 godzin lekcyjnych tygodniowo. Te przedmioty zazwyczaj są zgodne z przyszłymi planami studiów ucznia.
- Trzy pozostałe przedmioty nauczane są na poziomie podstawowym (SL – Standard Level), w wymiarze 4 godzin lekcyjnych tygodniowo. Zapewniają one szerokie podstawy wiedzy w innych dziedzinach.
Przedmioty wybierane są według określonego klucza, który zapewnia wszechstronny rozwój ucznia, obejmując różne dziedziny wiedzy, takie jak języki (ojczysty i obcy), nauki społeczne (np. historia, geografia, ekonomia), nauki eksperymentalne (np. biologia, chemia, fizyka), matematyka oraz sztuka lub inny przedmiot z powyższych grup. Taki system pozwala na indywidualizację ścieżki edukacyjnej, jednocześnie gwarantując szerokie horyzonty.
Poza tym, program IBDP obejmuje trzy kluczowe elementy, które odróżniają go od innych systemów edukacyjnych i stanowią jego integralną część:
- Teoria Wiedzy (TOK – Theory of Knowledge): To unikalny kurs, który skłania uczniów do refleksji nad naturą wiedzy i procesem jej zdobywania. TOK uczy krytycznego myślenia o tym, co wiemy i skąd wiemy. Jak wyjaśnił jeden z absolwentów, Jacek: „Dla mnie TOK jest nauką o samym sobie, o swoim miejscu w świecie i prawdziwych przyczynach moich poglądów.” Dzięki TOK-owi staniesz się bardziej elastyczny i wszechstronny w swoim myśleniu, a także bardziej krytyczny wobec docierających do Ciebie informacji, zdolny poddać je bardziej wnikliwej analizie. Ten przedmiot rozwija umiejętność kwestionowania źródeł, rozumienia różnych perspektyw i budowania spójnych argumentów.
- Kreatywność, Aktywność, Służba (CAS – Creativity, Activity, Service): Program CAS to integralna część IB, która promuje rozwój osobisty i społeczny poprzez działanie. Jest to elastyczny program, który pozwala uczniom na realizację własnych pasji i zainteresowań poza akademią.
- Creativity (Kreatywność) to odkrywanie nowego, nieznanego świata, który ogranicza tylko Twoja wyobraźnia. W ramach kreatywności można grać na instrumentach, śpiewać, malować, gotować, szyć, uczyć się obcego języka, pisać wiersze i robić wszystko, co rozwinie Twoją kreatywność i innowacyjność.
- Activity (Aktywność) to rozwijanie sportowych pasji i aktywności fizycznej. Może to być uprawianie dowolnej dyscypliny sportu, taniec, wędrówki, treningi w klubie sportowym – liczy się ruch i rozwijanie sprawności fizycznej oraz zdrowego stylu życia.
- Service (Służba) to działalność charytatywna i wolontariat, która pokazuje, że pomoc potrzebującym przynosi radość, satysfakcję i czyni nas lepszymi ludźmi. Może to być pomoc w schronisku dla zwierząt, szpitalu, opieka nad osobami starszymi czy wsparcie dla dzieci w potrzebie. CAS to nie tylko obowiązek, to szansa na rozwój pozaszkolnych zainteresowań, budowanie empatii i poczucia odpowiedzialności społecznej.
- Rozszerzony Esej (EE – Extended Essay): Jest to niezależna praca badawcza, esej liczący około 4000 słów, pisany na wybrany przez ucznia temat, zazwyczaj związany z jednym z przedmiotów IB. Proces pisania EE jest rozłożony w czasie, trwa około 12 miesięcy i składa się z wielu etapów: od wyboru tematu, przez zbieranie materiałów, analizę, pisanie kolejnych wersji, aż po finalną redakcję. Na każdym z tych etapów będziesz mieć wsparcie nauczyciela lub nauczycielki, pod którego okiem będziesz zbierał materiały i pisał pracę. To nie jest jednorazowe zadanie, ale kompleksowy projekt badawczy rozłożony w czasie. Najważniejsze, aby wybrany przez Ciebie temat eseju był odzwierciedleniem Twoich zainteresowań – wtedy praca nad nim będzie przyjemnością i intelektualną przygodą, a nie uciążliwym obowiązkiem. Praca nad EE jest świetnym ćwiczeniem, które przygotuje Cię do pisania podobnych prac podczas studiów, ucząc metodologii badawczej i akademickiego pisania. Wielu absolwentów uważa EE za jedno z najbardziej wartościowych doświadczeń w programie IB, które rozwija samodzielność i umiejętności badawcze.
Dlaczego warto wybrać program Matury Międzynarodowej?
Wybór programu IB to inwestycja w przyszłość. Dyplom Matury Międzynarodowej cieszy się uznaniem na całym świecie, co daje niezliczone możliwości edukacyjne. Jest to przepustka na wszystkie uczelnie w Polsce i na świecie, w tym te najbardziej prestiżowe, takie jak Cambridge, Oxford, University College London (UCL), Stanford, a także Harvard, Yale i wiele innych renomowanych instytucji.
Program IB zapewnia wyjątkowo wysoki poziom nauczania. Uczysz się w małych, interaktywnych grupach, co sprzyja aktywnemu uczestnictwu i indywidualnemu podejściu. Nad Twoim rozwojem czuwa wyspecjalizowana, dwujęzyczna kadra pedagogiczna, która doskonale zna specyfikę programu i potrafi wspierać uczniów w ich rozwoju. Masz możliwość dokonania wyboru realizowanych przedmiotów i rozszerzeń, co pozwala na rozwijanie swoich indywidualnych talentów i pasji, koncentrując się na tym, co Cię naprawdę interesuje i co będzie przydatne w Twojej przyszłej karierze akademickiej. Dobór zagadnień realizowanych w ramach poszczególnych przedmiotów jest przemyślany – uczysz się tego, co Cię interesuje i co przyda Ci się na dalszym etapie edukacji, eliminując zbędne elementy programu.
Co więcej, ukończenie klasy z programem IB ułatwia w późniejszych etapach edukacji udział w międzynarodowych projektach i stypendiach, dzięki doskonałej znajomości fachowego języka z różnych dziedzin. To nie tylko edukacja, ale także przygotowanie do życia w świecie globalnym, nauka samodzielnego myślenia, wyrażania własnego zdania, otwartości oraz szacunku i zrozumienia dla innych kultur. Program IB rozwija umiejętności miękkie, takie jak adaptacyjność, kreatywność, praca zespołowa i przywództwo, które są kluczowe na współczesnym rynku pracy, niezależnie od kraju czy branży.
Najczęściej Zadawane Pytania i Rozwiewanie Wątpliwości
Wokół programu IB narosło wiele mitów i obaw, co jest naturalne w przypadku tak innowacyjnego podejścia do edukacji. Poniżej przedstawiamy odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania, aby rozwiać Wasze wątpliwości i pokazać, jak wygląda rzeczywistość nauki w klasach Pre-IB i IB.
1. Czy od pierwszej klasy wszystkie zajęcia prowadzone są w języku angielskim? Czy muszę mieć świetny angielski zanim przyjdę do klasy Pre-IB?
Absolutnie nie! To bardzo częsta obawa, ale nieuzasadniona. Jak już wspomniano, w klasach pierwszej i drugiej (Pre-IB) nauka oparta jest na polskim programie nauczania, a zajęcia stopniowo wprowadzane są w języku angielskim. Celem tych dwóch lat jest właśnie przygotowanie językowe do zajęć w programie IB, gdzie lekcje w całości prowadzone są w tym języku. Pierwsze dwa lata w klasie Pre-IB to intensywna nauka języka angielskiego, dzięki której będziesz mógł doskonalić swój język, a w konsekwencji swobodnie się nim porozumiewać w mowie i piśmie, i pobierać naukę w IB. Nie musisz być ekspertem od angielskiego na starcie, ale musisz być gotowy na jego intensywną naukę i chęć doskonalenia. Nauczyciele są przygotowani, aby wspierać Cię w tym procesie.
2. Czy to prawda, że w IB nie ma czasu na nic innego poza nauką, często nawet na sen?
To nieprawda! Jest to jeden z najczęstszych mitów, który często odstrasza potencjalnych uczniów. Uczniowie IB, często nazywani "IBikami", aktywnie angażują się w zajęcia pozaszkolne, takie jak zespoły muzyczne, grupy teatralne, projekty i konkursy. Czynnie uprawiają wiele dyscyplin sportowych i są oddanymi wolontariuszami, pomagającymi osobom starszym, cierpiącym oraz potrzebującym dzieciom. Wśród absolwentów IB-DP są sportowcy, którzy w trakcie nauki w szkole regularnie reprezentowali swój kraj na zawodach międzynarodowych, co jest najlepszym dowodem na to, że wszystko jest kwestią dobrej organizacji czasu i umiejętności zarządzania obowiązkami. Program IB, choć wymagający i intensywny, promuje wszechstronny rozwój, a nie tylko ślepe wkuwanie. Uczy efektywności i samodyscypliny, co pozwala na znalezienie równowagi między nauką a życiem osobistym.
3. Czy to prawda, że klasy IB mają zajęcia od rana do późnego wieczora?
Niekoniecznie. Chociaż program IB jest intensywny, plan zajęć jest przemyślany. W programie IB będziesz uczył się 6 wybranych przez siebie przedmiotów (trzech na poziomie rozszerzonym i trzech na poziomie podstawowym) oraz teorii wiedzy (TOK). Będziesz też realizował program społeczny CAS. Raz w tygodniu spotkasz się z całą swoją klasą i wychowawcą, aby omówić bieżące sprawy. Podobnie jak w polskim programie, możesz uczestniczyć w lekcjach religii w wymiarze 2 godzin tygodniowo. Razem będziesz miał od 34 do 36 lekcji w tygodniu, co jest zbliżone do wymiaru godzin w innych liceach. Twój indywidualny wybór przedmiotów może spowodować, że w niektóre dni skończysz zajęcia o 16:00, ale z pewnością wtedy zaczniesz je nieco później. Jeśli w Twoim indywidualnym planie lekcji zdarzą się tzw. „okienka”, będziesz mógł poświęcić ten czas na naukę, odrobienie zadania domowego w szkolnej czytelni, czy po prostu odpocząć w szkolnej kawiarence lub posilić się w szkolnej stołówce. Plan lekcji jest zoptymalizowany pod kątem efektywności, a nie maksymalnego obciążenia, co pozwala na efektywne wykorzystanie czasu w szkole.
4. Co to są TOK i CAS?
To dwa z filarów programu IB, które wzbogacają edukację poza tradycyjne ramy przedmiotowe, promując rozwój holistyczny:
- CAS (Creativity, Activity, Service): To program, który zachęca do wyjścia poza strefę komfortu i eksploracji nowych obszarów, rozwijając jednocześnie umiejętności społeczne i emocjonalne.
- Creativity (Kreatywność) to bycie kreatywnym, czyli odkrywanie nowego, nieznanego świata, który ogranicza tylko Twoja wyobraźnia. W ramach kreatywności można grać na instrumentach, śpiewać, malować, gotować, szyć, uczyć się obcego języka, pisać wiersze i robić wszystko, co rozwinie Twoją kreatywność i innowacyjność. Nie ma tu ograniczeń – liczy się zaangażowanie i chęć tworzenia.
- Activity (Aktywność) to aktywność fizyczna, która pozwoli Ci rozwijać swoje sportowe pasje. Może to być uprawianie dowolnej dyscypliny sportu, taniec, wędrówki, treningi w klubie sportowym – liczy się ruch i rozwijanie sprawności fizycznej oraz zdrowego stylu życia.
- Service (Służba) to działalność charytatywna i wolontariat, która pokaże Ci, że pomoc potrzebującym przynosi radość, satysfakcję i czyni nas lepszymi ludźmi. Może to być pomoc w schronisku dla zwierząt, szpitalu, opieka nad osobami starszymi czy wsparcie dla dzieci w potrzebie. CAS to nie tylko obowiązek, to szansa na rozwój pozaszkolnych zainteresowań, budowanie empatii i poczucia odpowiedzialności społecznej, a także rozwijanie umiejętności organizacyjnych.
Program CAS jest elastyczny i dostosowany do indywidualnych preferencji ucznia, co pozwala na autentyczne zaangażowanie.
- TOK (Theory of Knowledge): To przedmiot, który uczy, jak myśleć krytycznie o wiedzy. Ciężko jest wytłumaczyć czym jest Teoria Wiedzy w kilku zdaniach, ale na pewno dzięki TOK-owi staniesz się bardziej elastyczny i wszechstronny w swoim myśleniu, a także bardziej krytyczny wobec docierających do Ciebie informacji, zdolny poddać je bardziej wnikliwej analizie. TOK rozwija umiejętność kwestionowania źródeł, rozumienia różnych perspektyw, identyfikowania uprzedzeń i budowania spójnych argumentów. Jak trafnie ujął to jeden z absolwentów: „Dla mnie TOK jest nauką o samym sobie, o swoim miejscu w świecie i prawdziwych przyczynach moich poglądów.” To bezcenna umiejętność w dzisiejszym świecie pełnym informacji, która pozwala na świadome podejmowanie decyzji i formowanie własnych opinii.
5. Nie wyobrażam sobie, że dam radę napisać esej na 4 tysiące słów (Extended Essay).
Spokojnie! Objętość pracy może wydawać się przytłaczająca, ale proces pisania Extended Essay (EE) jest rozłożony w czasie, trwa około 12 miesięcy i składa się z wielu etapów. Nie jesteś z tym sam! Na każdym z nich będziesz mieć wsparcie nauczyciela lub nauczycielki, pod którego okiem będziesz zbierał materiały, analizował je, a następnie pisał kolejne wersje pracy. To nie jest jednorazowe zadanie, ale kompleksowy projekt badawczy rozłożony w czasie. Najważniejsze, żeby wybrany przez Ciebie temat eseju był odzwierciedleniem Twoich zainteresowań – wtedy praca nad nim będzie przyjemnością i intelektualną przygodą, a nie uciążliwym obowiązkiem. Praca nad EE jest świetnym ćwiczeniem, które przygotuje Cię do pisania podobnych prac podczas studiów, ucząc metodologii badawczej, zarządzania projektem i akademickiego pisania. Wielu absolwentów uważa EE za jedno z najbardziej wartościowych doświadczeń w programie IB, które rozwija samodzielność i umiejętności badawcze na wysokim poziomie.
6. Nie myślę o studiach za granicą, czy powinienem w ogóle brać pod uwagę IB?
Jak najbardziej! Program IB nie jest przeznaczony wyłącznie dla tych, którzy planują studia poza Polską, choć z pewnością jest w takiej sytuacji idealny. To po prostu jeden z najlepszych programów edukacyjnych na świecie, który nie tylko zapewnia naukę na najwyższym poziomie, ale także przygotowuje młodych ludzi do życia w świecie globalnym, ucząc ich samodzielnego myślenia, wyrażania własnego zdania, otwartości oraz szacunku i zrozumienia dla innych kultur. Ukończenie klasy z programem IB ułatwia w późniejszych etapach edukacji udział w międzynarodowych projektach i stypendiach, dzięki doskonałej znajomości fachowego języka z różnych dziedzin. Rozwija umiejętności miękkie, które są kluczowe na rynku pracy, niezależnie od kraju. Absolwenci IB są cenieni za swoją inicjatywę, zdolność do pracy w zespole i umiejętność adaptacji do nowych wyzwań, co jest uniwersalnie pożądane.
7. Czy naprawdę łatwiej jest się dostać na studia będąc absolwentem IB?
Tak, to prawda. Uczelnie na całym świecie, także te w Polsce, doceniają wysoki poziom programu IB, a przede wszystkim wiedzę i umiejętności jego absolwentów, które czynią z nich wymarzonych studentów. Chętnie widzą ich w swoich murach, ponieważ wiedzą, że absolwenci IB są samodzielni, krytycznie myślący, doskonale przygotowani do wyzwań akademickich i potrafią skutecznie zarządzać czasem. Dyplom Matury Międzynarodowej pozwala zatem na dostanie się na wymarzony przez Ciebie kierunek studiów w Polsce i poza jej granicami. Często absolwenci IB mają ułatwione procedury rekrutacyjne, mogą liczyć na dodatkowe punkty w procesie kwalifikacyjnym, a nawet na zwolnienie z niektórych przedmiotów na studiach. Ich dyplom jest uniwersalnym świadectwem wysokiej jakości edukacji i wszechstronnego przygotowania.
Dla Kogo Jest Program Matury Międzynarodowej?
Program IB to propozycja dla uczniów, którzy szukają czegoś więcej niż standardowej edukacji. Jeśli jesteś ambitna/y, otwarta/y na nowe idee, dociekliwa/y, komunikatywna/y, tolerancyjna/y i wrażliwa/y społecznie, znasz dobrze język angielski (lub chcesz go intensywnie doskonalić), chcesz rozwijać swoje pasje i zainteresowania, uczyć się w komfortowych warunkach i brać udział w pracach badawczych i ciekawych projektach, ten program jest dla Ciebie! To ścieżka dla tych, którzy chcą być gotowi na wyzwania współczesnego świata i aktywnie kształtować swoją przyszłość, stając się świadomymi i odpowiedzialnymi obywatelami globalnej społeczności.
Podsumowanie
Program Matury Międzynarodowej, poprzedzony klasą Pre-IB, to kompleksowa i innowacyjna propozycja edukacyjna, która wykracza poza ramy tradycyjnego nauczania. To nie tylko ścieżka do zdobycia cenionego dyplomu, ale przede wszystkim podróż w głąb własnych możliwości, rozwijanie krytycznego myślenia, kreatywności i umiejętności interpersonalnych. To przygotowanie do życia w globalnym świecie, pełnym wyzwań, ale i nieograniczonych możliwości. Jeśli czujesz, że to właśnie Twoja droga, nie wahaj się! Przyłącz się do światowej rodziny IB i otwórz sobie drzwi do przyszłości, którą sam będziesz mógł kształtować.
Do zobaczenia w IB!
Jolanta Perczak, IB-DP Coordinator
IB World School 004464
Zainteresował Cię artykuł Pre-IB i Matura Międzynarodowa: Twój Klucz do Globalnej Edukacji? Zajrzyj też do kategorii Edukacja, znajdziesz tam więcej podobnych treści!